Cước Tàu Chở Dầu Có Nguy Cơ Tăng Mạnh Khi Rủi Ro An Ninh Đồng Thời Gia Tăng Tại Biển Đỏ Và Vùng Vịnh
Bất ổn an ninh tại Biển Đỏ và Vùng Vịnh đang buộc các hãng vận tải biển điều chỉnh hải trình, kéo dài thời gian vận chuyển và làm gia tăng nguy cơ giá cước tàu chở dầu leo thang trên thị trường quốc tế.
Nguồn: Freight Waves / Euronav
Mặc dù lực lượng Houthi tuyên bố eo biển Bab el-Mandeb vẫn mở đối với hầu hết tàu thương mại, ngoại trừ những tàu có lịch trình ghé cảng tại Ả Rập Xê Út, nhiều chủ tàu chở dầu vẫn đang thận trọng đánh giá rủi ro trước khi quyết định đưa tàu đi qua khu vực này.
Chiến Lược Chuyển Hướng Dầu Thô Của Ả Rập Xê Út Đối Mặt Thách Thức Mới
Trong những tháng gần đây, nhằm giảm phụ thuộc vào eo biển Hormuz, Ả Rập Xê Út đã đẩy mạnh vận chuyển dầu thô qua Đường ống Đông – Tây (East-West Pipeline) đến cảng Yanbu trên Biển Đỏ.
Theo các báo cáo, lưu lượng dầu qua tuyến đường này đã tăng hơn bốn lần so với cùng kỳ năm 2025, vượt 4 triệu thùng/ngày trong tháng 6 và đầu tháng 7.
Số liệu từ công ty môi giới Poten & Partners (New York) cho thấy, trước khi căng thẳng mới bùng phát tại Biển Đỏ, khoảng 2,5 triệu thùng dầu mỗi ngày được vận chuyển qua eo biển Bab el-Mandeb. Phần lớn lượng dầu xuất khẩu từ cảng Yanbu được vận chuyển tới các thị trường châu Á như Trung Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hàn Quốc.
Tuy nhiên, mức độ rủi ro tại khu vực đang gia tăng nhanh chóng.
Ngày 22/7, tàu chở sản phẩm dầu mỏ (product tanker) Encelia mang cờ Ả Rập Xê Út đã bị tấn công trên Biển Đỏ chỉ hai ngày sau khi rời cảng Yanbu, khiến tàu bốc cháy nghiêm trọng.
Cuối tuần qua, lực lượng Houthi tiếp tục tuyên bố đã sử dụng tên lửa và thiết bị bay không người lái tấn công các cơ sở của Aramco tại Jizan và Yanbu.
Mặc dù Aramco chưa đưa ra bình luận chính thức, nhiều đoạn video lan truyền trên mạng xã hội cho thấy cột khói lớn bốc lên từ khu vực nhà máy lọc dầu tại Jizan. Trong khi đó, tại Yanbu, hai tên lửa đạn đạo nhằm vào các cơ sở dầu khí đã bị hệ thống phòng không Patriot do Mỹ sản xuất (hiện do quân đội Hy Lạp vận hành tại Ả Rập Xê Út) đánh chặn.
Thị Trường Tìm Kiếm Các Phương Án Vận Chuyển Thay Thế
Theo Poten & Partners, tình hình thực tế tại Bab el-Mandeb vẫn chưa hoàn toàn rõ ràng.
Công ty này cho biết ít nhất hai tàu chở dầu siêu lớn (VLCC) do doanh nghiệp Trung Quốc kiểm soát, vận chuyển dầu thô của Ả Rập Xê Út, vẫn đi qua eo biển mà không gặp trở ngại.
Tuy nhiên, các chủ tàu và bên thuê tàu (charterers) vẫn đang đánh giá nhiều phương án thay thế nhằm giảm thiểu rủi ro.
Poten cho biết thị trường xuất hiện thông tin cho thấy một số nhà thuê tàu tại châu Á đang tìm kiếm các lô hàng xuất phát từ Sidi Kerir, cảng nằm trên bờ Địa Trung Hải của Ai Cập.
Do tàu VLCC khi chở đầy tải không thể đi qua Kênh đào Suez, các chủ tàu hiện cân nhắc hai phương án.
Phương án thứ nhất là sử dụng đường ống Sumed dài khoảng 320 km, nối Ain Sukhna trên Biển Đỏ với Sidi Kerir. Theo phương án này, tàu VLCC sẽ dỡ bớt hàng tại Ain Sukhna, đi qua Kênh đào Suez trong trạng thái chở một phần tải, sau đó nhận lại lượng dầu đã dỡ tại Sidi Kerir.
Phương án thứ hai là sử dụng tàu cỡ Suezmax thay cho VLCC. Tuy nhiên, đối với các tuyến vận chuyển đường dài sang châu Á, VLCC vẫn mang lại lợi thế đáng kể về hiệu quả kinh tế theo quy mô.
Giá Cước Tàu Chở Dầu Đứng Trước Áp Lực Tăng Mạnh
Poten ước tính, việc vận chuyển dầu thô từ Yanbu đến Hàn Quốc thông qua tuyến Địa Trung Hải sẽ kéo dài thời gian hành trình từ khoảng 24 ngày lên 54 ngày.
Mặc dù phương án này vẫn khả thi về mặt thương mại, chi phí đưa dầu thô của Ả Rập Xê Út tới các thị trường châu Á sẽ tăng đáng kể.
Đánh giá tác động đối với thị trường vận tải dầu, Poten nhận định: "Dầu thô của Ả Rập Xê Út sẽ có xu hướng chuyển nhiều hơn sang thị trường châu Âu, trong khi nguồn dầu từ khu vực Đại Tây Dương sẽ dịch chuyển sang châu Á. Nhu cầu đối với tàu chở dầu cỡ Suezmax sẽ gia tăng, đồng thời nguồn cung tàu chở dầu khả dụng trên thị trường sẽ bị thu hẹp đáng kể. "
Theo Poten, việc thay đổi hải trình sẽ làm gia tăng đáng kể nhu cầu vận chuyển tính theo tonne-miles, qua đó tạo động lực thúc đẩy giá cước tàu chở dầu tăng cao.
"Đặc điểm địa lý đặc biệt của việc vận chuyển dầu thô từ Yanbu sang châu Á mà không đi qua eo biển Bab el-Mandeb đồng nghĩa với việc chỉ cần một sự điều chỉnh nhỏ về hải trình cũng có thể làm gia tăng đáng kể tổng quãng đường vận chuyển (tonne-miles), qua đó đẩy giá cước tàu chở dầu tăng mạnh."
Tuy nhiên, trái ngược với những lo ngại về chuỗi cung ứng, giá dầu thế giới lại giảm khoảng 4% trong phiên giao dịch ngày 27/7, sau khi Mỹ thông báo tạm dừng các cuộc tấn công nhằm vào Iran.
Theo Oilprice, dầu Brent giảm 3,83%, xuống còn 93,07 USD/thùng, trong khi dầu WTI giảm 4,27%, còn 85,50 USD/thùng.
Nguồn: Phaata
